مقدمه
پیرچشمی یا Presbyopia یکی از رایجترین تغییرات طبیعی چشم است که معمولاً از حدود ۴۰ سالگی آغاز میشود و بهتدریج قدرت تمرکز چشم روی اجسام نزدیک کاهش مییابد.
از آنجا که بسیاری از افراد در این سنین به فکر حذف عینک میافتند، یکی از پرسشهای اساسی این است که:
آیا وجود پیرچشمی مانع انجام عمل لیزر مانند لیزیک، فمتولیزیک، PRK یا اسمایل است؟
پاسخ این سؤال ساده نیست، زیرا لیزر روشهای مختلفی دارد و هرکدام تأثیر متفاوتی بر دید دور و نزدیک میگذارند.
در این مقاله، با جزئیات کامل بررسی میکنیم که پیرچشمی چیست، چگونه بر انتخاب روش جراحی تأثیر میگذارد و چه گزینههایی برای افراد ۴۰ سال به بالا وجود دارد.
پیرچشمی چیست؟
پیرچشمی یک بیماری نیست، بلکه یک روند طبیعی افزایش سن است.
با بالا رفتن سن، عدسی چشم سفتتر میشود و توانایی آن برای تغییر شکل و تمرکز روی اشیای نزدیک کاهش مییابد.
این مشکل کاملاً طبیعی و جهانی است و همه افراد دیر یا زود آن را تجربه میکنند.
نشانههای پیرچشمی:
نیاز به دور کردن کتاب یا موبایل
سردرد یا خستگی هنگام مطالعه
کاهش وضوح دید نزدیک
نیاز به نور بیشتر برای خواندن
پیرچشمی ارتباطی با عینک دور ندارد و حتی افرادی که هیچ شماره چشمی ندارند نیز در سنین ۴۰ تا ۵۰ سالگی به آن دچار میشوند.
آیا پیرچشمی مانع انجام لیزر چشم است؟
پاسخ: خیر. پیرچشمی مانع انجام عمل لیزر نیست، اما انتخاب روش را تغییر میدهد.
عملهای لیزری برای اصلاح دید دور، میتوانند بدون مشکل انجام شوند—even در افرادی که پیرچشمی دارند.
اما نکته مهم این است که لیزر بهتنهایی پیرچشمی را از بین نمیبرد.
پس مشکل چیست؟
مشکل اصلی اینجاست:
اگر فردی بالای ۴۰ سال فقط دید دور خود را لیزر کند، ممکن است برای دید نزدیک همچنان به عینک مطالعه نیاز داشته باشد.
بنابراین انتخاب روش کاملاً بستگی به این دارد که فرد چه انتظاری از نتیجه عمل دارد.
لیزر چه تأثیری روی دید نزدیک در افراد پیرچشم دارد؟
بهطور خلاصه:
لیزر میتواند دید دور را عالی کند، اما عدسی چشم همچنان پیر است و توانایی فوکوس روی نزدیک را ندارد.
به همین دلیل، راهکارهایی برای جبران دید نزدیک وجود دارد که پزشک با توجه به سبک زندگی فرد انتخاب میکند.
گزینههای مختلف برای افراد مبتلا به پیرچشمی
۱. اصلاح دید دور بهصورت کامل (و استفاده از عینک مطالعه)
در این حالت:
فرد لیزر را برای دید دور انجام میدهد
برای دید نزدیک از عینک مطالعه استفاده میکند
بهترین گزینه برای کسانی که زیاد مطالعه میکنند یا حساسیت کاری دارند
این روش از نظر کیفیت دید بسیار پایدار و قابل اعتماد است.
۲. مونویژن (Monovision)
یکی از رایجترین راهحلها برای افراد بالای ۴۰ سال است.
در مونویژن:
یک چشم برای دید دور لیزر میشود
چشم دیگر کمی کمدرمان میشود تا دید نزدیک را جبران کند
مغز این دو تصویر را ترکیب کرده و فرد در بسیاری از فعالیتهای روزمره بدون عینک عمل میکند.
مناسب برای:
افرادی که نمیخواهند حتی برای مطالعه سبک از عینک استفاده کنند
افرادی که تطابق مغزی خوبی دارند
در این روش معمولاً ابتدا یک شبیهسازی با لنز تماسی انجام میشود تا فرد متوجه شود که آیا با این حالت راحت است یا نه.
۳. لیزرهای Multi-Focal یا Presby-LASIK (نسل جدید)
در برخی کشورها، لیزرهای چندکانونی انجام میشود که الگوی قرنیه را طوری تنظیم میکنند که:
دید دور
دید میانی
و دید نزدیک
همزمان بهبود یابد.
این تکنیکها هنوز در حال توسعه هستند و در همه کشورها در دسترس نیستند، اما گزینهای بسیار جذاب برای آینده محسوب میشوند.
۴. ترکیب لیزر با لنزهای داخل چشمی
در موارد زیر ممکن است بهتر باشد به جای لیزر، لنزهای داخلچشمی انتخاب شوند:
وجود آبمروارید خفیف
پیرچشمی متوسط تا شدید
سن بالای ۵۰ سال
شماره چشم بالا
در این روش لنزهای چندکانونی یا EDOF میتوانند دید دور و نزدیک را همزمان اصلاح کنند.
چه روشهایی برای افراد دارای پیرچشمی محدودیت دارند؟
لیزیک و فمتولیزیک
کاملاً قابل انجاماند، اما فقط دید دور را اصلاح میکنند.
در برخی افراد باعث نیاز فوری به عینک مطالعه میشوند.
اسمایل
برای اصلاح دید دور مناسب است
اما اصلاح دید نزدیک در این روش قابل انجام نیست
PRK
از نظر امکان انجام هیچ محدودیتی برای پیرچشمی ندارد
اما روی دید نزدیک اثر مستقیمی ندارد
بنابراین انتخاب روش بیشتر به نوع نتیجه مطلوب برمیگردد نه به تکنیک لیزر.
سن مناسب برای تصمیمگیری در افراد مبتلا به پیرچشمی
بسته به سن بهترین گزینه متفاوت است:
سن ۴۰–۴۵ سال:
لیزر + عینک مطالعه
مونویژن در بسیاری از موارد مناسب است
سن ۴۵–۵۵ سال:
انتخاب سختتر میشود
باید بررسی عدسی انجام شود
در این سن ممکن است تغییرات عدسی شروع شده باشد
سن بالای ۵۵ سال:
در بسیاری از افراد لیزر مناسب نیست
به دلیل شروع آبمروارید یا تغییرات عدسی
بهترین روش: لنزهای داخل چشمی (Lens Exchange)
آیا لیزر میتواند پیرچشمی را بدتر کند؟
خیر.
پیرچشمی بهدلیل تغییرات طبیعی عدسی است و ربطی به لیزر ندارد.
لیزر تنها انحنای قرنیه را تغییر میدهد و روی عدسی اثر نمیگذارد.
با این حال، باید آگاه باشید:
اگر شماره چشم صفر شود، نیاز به عینک مطالعه زودتر احساس میشود
این موضوع طبیعی است و ناشی از پیرچشمی است، نه عمل.
آیا وجود پیرچشمی، انجام لیزر را خطرناک میکند؟
خیر.
پیرچشمی خطر عمل را افزایش نمیدهد.
فقط باعث تغییر انتخاب روش میشود.
جمعبندی
پیرچشمی مانع انجام لیزر چشم نیست، اما روی انتخاب روش و نتیجه نهایی تأثیر میگذارد.
فرد میتواند دید دور را با لیزر کاملاً اصلاح کند و برای دید نزدیک از روشهای جایگزین مانند مونویژن یا عینک مطالعه استفاده کند.
در سنین بالاتر، لنزهای داخلچشمی میتوانند گزینه بهتری باشند.
اگر بالای ۴۰ سال هستید و میخواهید بدانید بهترین روش اصلاح دید برای شرایط چشم شما چیست، میتوانید همین حالا فرم مشاوره آیسان را تکمیل کنید. کارشناسان ما با شما تماس میگیرند و بر اساس سن، نوع دید و سبک زندگیتان بهترین گزینه را پیشنهاد خواهند داد.
